Het ontstaan van de achternaam Bijl de Vroe

Een samengestelde voornaam leidde in het verleden soms tot het ontstaan van een dubbele achternaam, zoals bij de familie Bijl de Vroe. Op 7 november 1762 is te Woudrichem gedoopt (DTB 2): Govert de Vroe Bijl, zoon van Johan de Vroe en Anna Maria ten Hagen:

Doopheffers zijn: Jacob ten Hagen en Neeltje Bijl. De doopheffers zijn waarschijnlijk de grootouders van moederskant van de dopeling (zie Nederlands Patriciaat 1966, pag. 391). De dopeling heeft zijn voornaam Bijl dus te danken aan de grootmoeder van moederskant. De dopeling heet voluit Govert de Vroe Bijl de Vroe. Als hij voor de eerste keer trouwt (ondertrouw Den Haag 31 juli 1785) met Susanna Elizabeth Lemmers noemt hij zich Govert Bijl de Vroe:

Als hij op 2 januari 1841 voor de tweede keer trouwt te Kortenhoef, met Barbara Arnolda Flora Nassau la Lecq, zich noemende en schrijvende Barbara Arnolda Flora van Nassau la Lecq heet hij Govert de Vroe Bijl, zich noemende en schrijvende Govert Bijl de Vroe:

En ook als Govert op 28 november 1850 te Loenen overlijdt, vermeldt zijn overlijdensakte als zijn naam Govert de Vroe Bijl, zich noemende en schrijvende Govert Bijl de Vroe:

Patroniemen als voornamen (2)

Nu volgen enige voorbeelden van patroniemen als voornaam uit de periode vanaf 1811, het jaar, waarin de burgerlijke stand is ingevoerd. Op 18 september 1825 is te Baardwijk geboren: Cornelis Antonisse, zoon van Hendrik Joannes Deckers en Catharina de Weert:

Bij meisjes worden zelden patroniemen als voornaam gebruikt. Een van de zeldzame voorbeelden betreft Maria Adriaanse Coevoets, die op 14 december 1829 te Hoeven is geboren, dochter van Pieter Coevoets en Cornelia Kersemans:

Op 10 september 1841 is te Drongelen geboren: Jan Willemse, zoon van Arie de Graaff en Elisabeth Branderhorst:

Op 30 april 1867 is te Wijk geboren: Aart Leendertse, zoon van Jan van Rijswijk en Adriana Verbeek:

Het mij tot nu toe bekende meest recente voorbeeld betreft Tiele Janse, geboren Woudrichem 18 mei 1889, zoon van Rokus Ottevanger en Jannigje Willemina ten Hagen:

De juiste achternaam van de bruid (1)

Teuntje Johanna van Herwijnen trouwt voor de eerste keer te Woudrichem op 28 mei 1884 met Franciscus Carel Wilhelmus Noorduijn. Vreemd is dat zij in de huwelijksakte Teuntje Johanna Rombout van Herwijnen wordt genoemd:

Uit de bijlagen bij de huwelijksakte blijkt, dat zij volgens haar geboorteakte Teuntje Johanna heet en op 22 december 1863 te Meeuwen is geboren:

Haar vader heet Wouter Eimert Rombout van Herwijnen. De conclusie moet dus luiden: Teuntje Johanna heeft als achternaam Rombout van Herwijnen of toch niet? Haar ouders Wouter Eimertse Rombout van Herwijnen en Elisabeth Uithoven trouwen op 18 september 1861 te Wijk en Aalburg:

Uit het geboorte-extract van de bruidegom blijkt dat hij op 22 maart 1829 te Meeuwen is geboren als Wouter Eimertse Rombout van Herwijnen:

Echter: zijn geboorteakte vermeldt slechts als voornamen Wouter Eimertse:

Ook bij zijn eerste huwelijk op 24 mei 1855 te Meeuwen met Elisabeth van Andel heet hij Wouter Eimertse Rombout van Herwijnen. Ik vermoed dat Wouter Eimertse stilzwijgend Rombout als derde voornaam heeft toegevoegd. Niet geheel toevallig heette de vader van zijn moeder Wouter Eimertse Rombout, waarbij Rombout de achternaam is. Teuntje Johanna trouwt voor de tweede maal op 7 april 1908 in Den Haag met Willem Hendrik Schippers en dan heet zij Teuntje Johanna van Herwijnen:

Ook bij haar derde huwelijk te Nijmegen op 18 juni 1913 met Wouter Johannes Kolff heet zij Teuntje Johanna van Herwijnen:

De achternaam Rombout van Herwijnen heeft dus slechts zeer kort bestaan en komt alleen voor in de eerste huwelijksakte van Teuntje Johanna!