donderdag 15 april 2021

Een opmerkelijke wijziging van achternaam: Gordijn wordt Jansen

Anna Josepha Gordijn wordt te Rotterdam in 1896 en 1899 ongehuwd moeder van twee dochters:

Dochter Petronella Anna Josepha Antonia wordt op 12 juni 1896 geboren:

Dochter Elizabeth Johanna wordt op 30 juli 1899 geboren: 



De geboorteakten van beide dochters bevatten twee kantmeldingen.  De eerste betreft de erkenning op 15 oktober 1907 van de dochters door de moeder. De akte van erkenning is in het geboorteregister van Rotterdam van 1907 ingeschreven:


Dat is op zich niet zo'n bijzondere vermelding. De tweede kantmelding is dat wél:  bij Koninklijk Besluit van 20 januari 1909 wordt de achternaam van de zusjes gewijzigd in Jansen. Een afschrift van het Koninklijk Besluit is ingeschreven in het geboorteregister van Rotterdam van 1909:


Uit het Koninklijk Besluit blijkt dat Anna Josepha Gordijn op dat moment de echtgenote is van Petrus Jansen.

De oplossing lijkt dus eenvoudig: de moeder van de twee kinderen, Anna Josepha Gordijn trouwt op 10 januari 1900 te Rotterdam met Petrus Jansen:

 


Je denkt dan: de echtelieden zijn vergeten hun dochters te erkennen en doen dat na hun huwelijk alsnog, maar dat is niet zo; zo'n late erkenning kan alleen bij brieven van wettiging en niet door een Koninklijk Besluit. Wat blijkt: Petrus Jansen was weduwnaar van Louisa Beatrix Sondermeijer, met wie hij op 6 augustus 1879 te Rotterdam getrouwd is. Louisa Beatrix Sondermeijer overlijdt op 19 september 1899 te Delft, m.a.w. toen de twee voorechtelijke dochters van Anna Josepha Gordijn geboren werden, was Petrus Jansen getrouwd met Louisa Beatrix Sondermeijer, hij kon die dochters dus niet erkennen, want dan zou er sprake zijn geweest van overspel.

Anna Josepha Gordijn en Petrus Jansen hebben door een Koninklijk Besluit het toch voor elkaar gekregen, haar dochters de achternaam Jansen te geven.

Petronella Anna Josepha Antonia Jansen trouwt als erkende natuurlijke dochter van Anna Josepha Gordijn op 1 juni 1921 te Rotterdam met Maarten 't Hart:

 


Elizabeth Johanna Jansen trouwt, ook als erkende dochter van Anna Josepha Gordijn, op 27 november 1929 te Rotterdam met George Gerardus Holterhues:

 




donderdag 8 april 2021

Het overlijden van burgemeester Siepkens te Rosmalen in 1838

In kleine gemeenten fungeerde vroeger de burgemeester als ambtenaar van de burgerlijke stand (ABS),  zo ook te Rosmalen, waar in 1838 twee burgemeesters Siepkens (vader en zoon) als zodanig functioneerden.

Op 22 maart 1838 tekent W. Siepkens nog een geboorteakte als ABS:

De volgende geboorteakte van 30 maart 1838 wordt getekend door L. van der Doelen, als eerste assessor (wethouder) wegens overlijden van de burgemeester:

Op 10 juli 1838 is Hendrik Ignatius Siepkens benoemd tot burgemeester van Rosmalen (Bredasche Courant 11 juli 1838) en sindsdien tekent hij de akten van de burgerlijke stand.

Bij de huwelijken is W. Siepkens nog ABS op 4 februari 1838, maar op 10 mei 1838 is L. van der Doelen zijn plaatsvervanger:


 

Bij de overlijdensaangiften van 1838 is iets bijzonders aan de hand.

Op 8 januari 1838 fungeert L. van der Doelen als ABS, terwijl burgemeester W. Siepkens nog leeft. En dat komt omdat het een aangifte betreft van het overlijden van een kleinzoon van de burgemeester, en in zo'n geval mocht de burgemeester niet als ABS functioneren:

De laatste overlijdensakte, die W. Siepkens tekent is die van 28 maart 1838:


Op 31 maart 1838 tekent L van der Doelen voor het eerst als plaatsvervanger een overlijdensakte:


Op diezelfde 31 maart 1838 tekent L. van der Doelen nóg een akte: de overlijdensakte van burgemeester Wilhelmus Siepkens, overleden 30 maart 1838. Aangifte van het overlijden geschiedt door zijn zoon Hendrik Ignatius Siepkens, die nog in 1838 zijn vader zou opvolgen als burgemeester:

Naar aanleiding van het overlijden van burgemeester Siepkens verscheen de volgende advertentie in de Noord-Brabander van 3 april 1838:


Hoewel hij dus al enkele maanden ziek was, tekende de burgemeester nog tot enkele dagen voor zijn overlijden de akten van de burgerlijke stand.




 

 

donderdag 1 april 2021

Vrouw wordt drie keer bruid in 5,5 jaar

Petronella Smolders, geboren Haaren 9 september 1842, trouwt voor de eerste keer te 's-Hertogenbosch op 8 mei 1872 met de weduwnaar Petrus de Haas, geboren 's-Hertogenbosch 28 april 1833, hij is hovenier, zij dienstbode:


Uit dit huwelijk is één kind geboren:

Barbara Maria de Haas, geboren 's-Hertogenbosch 25 maart 1873

Petrus de Haas trouwt eerder te 's-Hertogenbosch op 7 januari 1867 met Johanna Sars, geboren Driel (Bommelerwaard) 4 december 1836. Zij overlijdt te 's-Hertogenbosch op 16 oktober 1871.

Petrus de Haas overlijdt op 17 juni 1873 te 's-Hertogenbosch.

Petronella Smolders trouwt 2 te 's-Hertogenbosch op 8 juli 1874 met Andries Vrensen, geboren Schijndel 2 april 1835. Hij is landbouwer, zij hovenierster:

 


Uit dit huwelijk zijn te 's-Hertogenbosch twee kinderen geboren:

1 Antonia Petronella Leonarda Vrensen, geboren 24 juni 1875

2 Adriana Barbara Vrensen, geboren 20 juni 1876, geboren ruim vier maanden na het overlijden van haar vader 

Andries Vrensen overlijdt op 8 februari 1876 te 's-Hertogenbosch en is dan hovenier.

Petronella Smolders trouwt 3 te 's-Hertogenbosch op 17 oktober 1877 met Andries van der Heijden, geboren Oirschot 23 mei 1841, hij is dan landbouwer, zij stalhoudster:

 


Uit dit huwelijk zijn te 's-Hertogenbosch vier kinderen geboren, die alle vier op jonge leeftijd overleden:

1 Cornelis Adrianus van der Heijden, geboren 19 augustus 1878, overleden 18 november 1878

2 Arnolda Sophia van der Heijden, geboren 5 juli 1881, overleden 27 september 1881

3 Arnoldus Adrianus van der Heijden, geboren 24 september 1882, overleden 10 november 1882

4 Maria Henrica van der Heijden, geboren 21 oktober 1883, overleden 12 juni 1890

Andries van der Heijden overlijdt te 's-Hertogenbosch op 2 juni 1891 en is dan hovenier.

Na ruim 30 jaar weduwe te zijn geweest overlijdt Petronella Smolders op 17 augustus 1921 te 's-Hertogenbosch:

 

 





donderdag 25 maart 2021

Globetrotter Martinus de Groot uit Uden (2)

We horen dan enkele jaren niets van Martinus de Groot tot 1911.

In dat jaar trouwen twee van zijn dochters te Tilburg:

Dochter Petronella trouwt op 10 mei 1911 met Adrianus Petrus Josephus van Riel:


Dochter Maria Catharina trouwt op 22 november 1911 met Petrus Cornelius van Hal:



Hun vader Martinus de Groot blijkt dan in Tilburg te wonen.

Hij had zich daar gevestigd op 7 april 1911 komend van Antwerpen (bevolkingsregister Tilburg 1910-1920, inv. nr. 1612, blad 62):


Dochter Christina de Groot trouwt op 19 oktober 1916 te Nistelrode met Johannes Augustinus Hendriksen:

 


Haar vader woont dan te Tilburg.

Martinus de Groot overlijdt op 17 januari 1919 te Tilburg:


Het bevolkingsregister van Nistelrode heeft ook nog het een en ander te melden over Martinus (bevolkingsregister Nistelrode 1880-1889, wijk D, blad 57):




Met potlood is bij Martinus vermeld: ca 1888 vertrokken naar N Amerika, april 1911 terug in Tilburg.

Bijzonder is nog de vermelding van Martinus in het bevolkingsregister van Nistelrode van 1910-1920, wijk E, blad 67 (volgnummer 9):


Martinus is op 23 december 1910 ambtshalve ingeschreven en in januari 1921 (bij de nieuwe volkstelling) ambtshalve doorgehaald. Men wist blijkbaar niet dat Martinus in 1919 al in Tilburg was overleden. Martinus heeft zich dus rond december 1910 in Nistelrode gevestigd (komend uit Amerika??) en is kort daarna naar Antwerpen vertrokken.

donderdag 18 maart 2021

Globetrotter Martinus de Groot uit Uden (1)

Martinus de Groot, geboren Uden 22 juni 1844, trouwt aldaar op 10 juli 1875 met Johanna Mannaerts, geboren Uden 14 december 1850. Uit hun huwelijk is op 2 januari 1886 te Nistelrode een zoon Antonius geboren.

Antonius de Groot trouwt op 23 september 1908 te 's-Hertogenbosch met Elisabeth Paulina van Hassel:


De bruidegom is pas 22 jaar en heeft dus huwelijkstoestemming van zijn ouders nodig.  Zijn moeder Johanna Mannaerts is al op 26 juli 1886 te Nistelrode overleden en van zijn vader wordt vermeld, dat zijn woon- of verblijfplaats onbekend is en dat is blijkbaar voldoende om het huwelijk te doen plaatsvinden.

Merkwaardig is echter dat Antonius de Groot op 10 september 1908, kort voor zijn huwelijk, een verzoek bij de arrondissementsrechtbank van 's-Hertogenbosch heeft ingediend om zonder toestemming van zijn vader te mogen trouwen (BHIC, toegang 24:Archief arrondissementsrechtbank 's-Hertogenbosch 1838-1930, inv. nr. 1280, scan 83)



Uit het rekest blijkt dat zijn vader 21 jaar geleden naar Noord-Amerika is vertrokken, Antonius heeft sinds oktober 1905 niets meer van zijn vader gehoord. De rechtbank heeft het verzoek niet ingewilligd. Het huwelijk heeft desondanks gewoon plaatsgevonden. Het tijdstip oktober 1905 valt, niet geheel toevallig, samen met de maand waarin een broer van Antonius de Groot trouwt.

Op 13 oktober 1905 trouwt Franciscus de Groot te Sint-Oedenrode met Francisca de Poorter:



Zijn vader Martinus de Groot blijkt dan in Fall City (staat Washington) in de Verenigde Staten te wonen! Hij geeft huwelijkstoestemming aan zijn zoon door middel van een notariële akte, zoals blijkt uit de huwelijksbijlagen:

 


 

Blijkbaar woonde Martinus de Groot bij het huwelijk van zijn zoon Antonius in 1908 niet meer in Fall City, want anders zou hij gemakkelijk op te sporen zijn geweest.

(wordt vervolgd)


donderdag 11 maart 2021

Jan Corstiaan van Dijk kreeg een derde voornaam

Remmert Jan van Dijk werd op 24 december 1886 te Almkerk geboren, als zoon van Corstiaan van Dijk en Hendrijntje van de Graaf:

Ruim twintig jaar later werd op 26 april 1907 te Almkerk zijn broer Jan Corstiaan geboren:

Uit de kantmelding in zijn geboorteakte blijkt, dat zijn voornamen Jan Corstiaan bij vonnis van de arrondissementsrechtbank van 's-Hertogenbosch in 1907, dus al snel na zijn geboorte, zijn gewijzigd in Remmert Jan Corstiaan:

De aanleiding tot deze wijziging blijkt uit het rekest, dat zijn vader Corstiaan van Dijk op 26 september 1907 richtte aan genoemde arrondissementsrechtbank (Brabants Historisch Informatiecentrum 's-Hertogenbosch, toegang 24: archief van de arrondissementsrechtbank 's-Hertogenbosch 1838-1930,  inv. nr. 1278, scans 115 t/m 117):



Voornoemde Remmert Jan van Dijk is op 22 juli 1907 in het hospitaal te Tjimahi als sergeant van het Nederlandsch-Indisch leger overleden. Hij heeft zich altijd oppassend gedragen en het is de wens van zijn vader, dat zijn namen blijven voortbestaan. Vader Corstiaan wil daarom de voornamen van zijn zoon Jan Corstiaan wijzigen in Remmert Jan Corstiaan en de rechtbank stemt daarin toe.

Een afschrift van het rekest is ingeschreven onder aktenummer 78 in het geboorteregister van Almkerk van 1907.

donderdag 4 maart 2021

Twee volle broers trouwen in 1900 op dezelfde dag, maar met verschillende achternamen

Het komt niet heel vaak voor, dat twee volle broers op zelfde dag trouwen en verschillende achternamen hebben. Het gebeurde in Tilburg. Uit het huwelijk van Wilhelmus van de Zande en Elisabeth Hapers zijn in de jaren 1869-1890 zes kinderen geboren te Tilburg, onder wie: Franciscus Antonius, geboren 15 september 1871:

 

Bij slechts één van de zes kinderen heet de vader Wilhelmus van de Zanden, nl. bij zoon Josephus, geboren 9 december 1873:


In 1899 hebben beide genoemde broers trouwplannen. Je zou verwachten, dat het de ambtenaar van de burgerlijke stand moet zijn opgevallen, dat de broers volgens hun geboorteakten verschillende achternamen hebben. Maar niets is minder waar:

Franciscus Antonius trouwt als van de Zande op 10 januari 1900 te Tilburg met Maria Ludovica van der Put:

 

 


Zijn broer Josephus trouwt als van de Zanden, ook op 10 januari 1900 te Tilburg, met Petronella Swolfs: 


Getuige bij dit huwelijk is zijn broer Petrus Adrianus van de Zanden (lees van de Zande). Josephus tekent als  J v d Zanden, zijn broer als P A v de Zande!!

Petronella Swolfs overleed te Tilburg op 28 september 1906.

Haar weduwnaar Josephus van de Zanden trouwt op 12 januari 1910, ook te Tilburg, met Johanna Maria van Doren, weduwe van Gerardus van de Wouw:


Getuigen bij dit huwelijk zijn twee broers van de bruidegom nl. Petrus Adrianus en Franciscus Antonius van de Zanden (lees van de Zande). De bruidegom tekent als J v d Zanden, zijn broers als P A van de Zande en F A van de Zande. Blijkbaar wisten de broers dus ook dat er verschillen in achternaam waren.

Johanna Maria van Doren trouwt eerder op 2 oktober 1907 te Tilburg met Gerardus van de Wouw. Hij overleed nog geen jaar later op 21 augustus 1908 aldaar, een hoogzwangere weduwe nalatend. Postuum werd op 17 september 1908 een zoon Gerardus Petrus Maria geboren.

Ook na hun huwelijk blijven de broers verschillende achternamen voeren.

Franciscus Antonius van de Zande overlijdt te Tilburg op 9 februari 1932, zijn weduwe Maria Ludovica van der Put overlijdt aldaar op 27 juli 1943.

Josephus van de Zanden overlijdt te Tilburg op 29 maart 1954, als echtgenoot van Johanna Maria van Doren en eerder gehuwd met Petronella Swolfs.