Man krijgt dankzij zijn schoonvader een nieuwe achternaam

Het gaat hier volgens mij om een uniek geval.

James Cohen trouwt op 28 maart 1818 te Amsterdam met Petronella Wilhelmina Stuart:

Zij is op 17 april 1791 te Amsterdam geboren. James Cohen is op 6 februari 1785 te Londen geboren, maar kan geen bewijs van zijn geboorte overleggen. Hij overlegt daarom een akte van bekendheid , gepasseerd voor de vrederechter te Amsterdam, gedateerd 16 maart 1818, waaruit zijn geboortedatum blijkt:

Uit de kantmelding bij de huwelijksakte blijkt, dat James reeds bij Koninklijk Besluit van 21 augustus 1818 de achternaam Stuart van zijn schoonvader aan zijn achternaam mag toevoegen en derhalve sindsdien de achternaam Cohen Stuart mag voeren.

Zijn echtgenote overlijdt op 12 oktober 1838 te Loosduinen:

Een overlijdensadvertentie verschijnt in de Opregte Haarlemsche Courant  (OHC) van 16 oktober 1838:

Enkele jaren later heeft James nieuwe huwelijksplannen en wel met Theodora Elisabeth Stuart, geboren Amsterdam 9 november 1806 en een zus van James' eerste echtgenote.

Het huwelijk vindt op 16 december 1841 plaats te Amsterdam, de bruidegom heet dan James Cohen Stuart: 

Bij het huwelijk overlegt James de akte van bekendheid van 16 maart 1818, waaruit zijn geboortedatum blijkt. Verder bevatten de huwelijksbijlagen een afschrift van het Koninklijk Besluit van 21 augustus 1818 betreffende de achternaamwijziging van de bruidegom:

 

Ook bevindt zich bij de bijlagen een besluit van de koning van 31 oktober 1841, waarbij aan James dispensatie wordt verleend voor zijn tweede huwelijk, omdat hij trouwt met de zus van zijn eerste echtgenote:

 

Theodora Elisabeth Stuart overlijdt op 19 september 1854 te Delft:

Een overlijdensadvertentie verschijnt pas in de OHC van 11 oktober 1854:

 James overlijdt op 6 april 1857 te Delft:

Een overlijdensadvertentie verschijnt in de OHC van 11 april 1857:

De beide echtgenoten van James hebben een broer Gerard Verrijn, geboren Amsterdam 3 augustus 1796.

De tweede voornaam Verrijn is eigenlijk een achternaam en meestal afkomstig van een familielid van de ouders. Dat is hier echter niet het geval.

Martinus Stuart, vader van Gerard Verrijn, heeft een goede vriend Gerard Verrijn, die getrouwd is, maar wiens huwelijk kinderloos blijft. Martinus besluit zijn zoon naar Gerard Verrijn te noemen (Nederlands Patriciaat 1964, pagina 410 e.v.).

Gerard Verrijn Stuart trouwt op 26 november 1824 te Amsterdam met Maria Cornelia Wild.

Zijn nageslacht noemt zich Verrijn Stuart. 

Martinus Stuart heeft dus een schoonzoon met een samengestelde achternaam: James Cohen Stuart, met als tweede gedeelte de achternaam van Martinus Stuart, zijn schoonvader.

Martinus Stuart heeft een zoon met de voornamen Gerard Verrijn, die niet afkomstig zijn van een familielid, maar van een kennis van Martinus. Het nageslacht van Gerard Verrijn Stuart gaat zich Verrijn Stuart noemen. 

Een samengestelde familienaam, genoemd naar een straat

Meestal is het zo, dat een samengestelde familienaam bestaat uit twee of meer familienamen. Dat blijkt bij het ontstaan van de familienaam Cohen Tervaert niet het geval.

De geschiedenis begint met David Cohen, die op 30 mei 1854 te Veenendaal trouwt met Maria Hijmans.

Uit dit huwelijk zijn zes kinderen geboren, allen te Assen, van wie er een jong overlijdt:

1 Anna Maria, geboren 30 juni 1855, geboren aan de Markt wijk A nummer 87:

In de marge van de akte is vermeld, dat de achternaam bij Koninklijk Besluit van 9 februari 1880 is gewijzigd in Tervaert Cohen

2 Gerard David,  geboren 29 november 1856, geboren aan de Noordzijde der Hoofdvaart wijk A no. 133:

3 Herman Mortinus, geboren 4 april 1859, overleden 23 april 1859, geboren en overleden aan de Noordzijde der Hoofdvaart wijk A no. 133

4 Herman Mortinus, geboren 25 februari 1860, geboren aan de Noordzijde der Hoofdvaart wijk A no. 111:

5 Elisabeth Johanna, geboren 21 juli 1862, geboren aan de Noordzijde der Hoofdvaart: 

6 Jacobus, geboren 9 april 1864, geboren  aan de Drentsche Hoofdvaart:

Begin 1879 vragen David Cohen, voor zijn minderjarige kinderen, en zijn dochter Anna Maria Cohen, voor zichzelf, toestemming aan de Koning om hun achternaam te mogen wijzigen in Tervaert Cohen (Nederlandsche Staatscourant van 3 januari 1879): 

Het duurt even, maar bij Koninklijk Besluit van 9 februari 1880 is de naamswijziging toegestaan, een afschrift van het besluit is ingeschreven in het geboorteregister van Assen op 4 maart 1880:

David Cohen overlijdt te Assen op 8 mei 1896, dan wonende aan de Vaart Noordzijde:

Als hij overlijdt zijn vijf van zes kinderen nog in leven (Memories van Successie Assen, inv. nr. 142, folio 392):

Anna Maria woont te Assen; Gerard David in Den Haag; Herman Mortinus te Amsterdam;  Elisabeth Johanna te Assen en Jacobus te Tjambé bij Samarang in Nederlands-Indië.

Maria Hijmans, de weduwe van David Cohen, overlijdt op 19 november 1903 in Den Haag:

Een overlijdensadvertentie verschijnt in het Vaderland van 20  november 1903:

 

Ik heb lang gedacht, dat Tervaert een familienaam is, maar dat blijkt niet zo te zijn. Na lang zoeken heb ik de verklaring voor de achternaam gevonden, en wel in het Nieuw Israelitisch Weekblad van 20 oktober 1978: Tervaert is een verbastering van Vaart, de straat te Assen,, waar David Cohen vanaf zijn huwelijk tot aan zijn overlijden heeft gewoond: