Bruid wordt moeder op haar trouwdag

Heel erg vaak zal het niet voorgekomen zijn: Een bruid wordt moeder op de dag dat zij trouwt.

Er zijn mij drie gevallen bekend.

Op 18 december 1913 wordt te Barradeel geboren: Heinrich, zoon van de ongehuwde Regina Gratama:

Op dezelfde 18e december 1913 trouwt Regina Gratama te Barradeel met Heinrich Schwalb:

En bij dat huwelijk wordt haar zoon Heinrich erkend.

In de Franeker Courant van 21 december 1913 verschijnt kort na het huwelijk het volgende bericht:

Er wordt in dat bericht niet vermeld, dat de bruid op haar trouwdag is bevallen.

Het huwelijk heeft niet plaats gehad in het gemeentehuis, maar in het huis nummer 117 te Wijnaldum.

Op 19 september 1914 wordt te Sneek geboren: Roelfien, dochter van de ongehuwde Trientje Mulder:

De aangifte geschiedt door Taeke Bruinsma, die verklaart bij de geboorte aanwezig te zijn geweest.

Taeke Bruinsma en Trientje Mulder trouwen op 19 september 1914 te Sneek:

 

Bij dat huwelijk wordt behalve dochter Roelfien ook een zoon Josephus erkend, die op 9 september 1912 te Groningen is geboren.

Ook nu vindt het huwelijk niet plaats in het gemeentehuis, maar in het schip, liggende aan de Eerste Oosterkade te Sneek.

 Op 5 april 1923 wordt te Axel geboren: Geertruida Koekkoek, dochter van Cornelia Koekkoek.

Op diezelfde 5de april 1923 trouwt te Axel Cornelia Koekkoek met Jacobus Koster. Bij dat huwelijk wordt Geertruida erkend:

Ook nu vindt het huwelijk niet plaats in het gemeentehuis, maar wegens ziekte van de bruid in het huis aan de Oudenweg, wijk I nummer 29.
 

geboren in IJlst, gedoopt in Haarlem

Op 25 juni 1786 trouwen te IJlst Tjerk Ages Bruinsma en Rijkeltje Rijkels Postma:

Uit hun huwelijk zijn o.a. zoon Rijckel en dochter Hielkje geboren. Zoon Rijckel trouwt als Rijckel Bruinsma op 15 februari 1816 te Harlingen met Rinske Bouwes. Hij is 29 jaar geboren te IJlst en wonend te Haarlem, waar zijn ouders ook wonen:

Zijn doopinschrijving is niet terug te vinden in het doopboek van IJlst.
Dochter Hielkje trouwt als Hielkje Bruijnsma op 2 mei 1827 te Haarlem met Johannes Velthuijzen. Zij is geboren te Haarlem oud 26 jaar en haar ouders wonen te Haarlem:

Haar doopinschrijving is in de jaren 1800-1801 niet terug te vinden in het doopboek van Haarlem.

Wat zou er aan de hand zijn geweest? De huwelijksbijlagen bij beide huwelijken geven de oplossing: Rijckel en Hielkje zijn beiden op 15 februari 1809 gedoopt te Haarlem:

Raadpleging van de doopinschrijving te Haarlem levert nog meer informatie, er blijken nóg enkele kinderen van Tjerk Bruinsma en Rijkeltje Postma op 15 februari 1809 te zijn gedoopt en ook moeder Rijkeltje is op die dag gedoopt:

Ook op 15 februari 1809 wordt gedoopt Pieter Arents, geboren Drachten 7 februari 1769, zoon van Arent Roelofs en Wikke Pieters. Wie dat is en waarom hij op dezelfde dag gedoopt is mij niet duidelijk.

Riekeltje Postma overlijdt op 13 augustus 1829 te Haarlem, in haar overlijdensakte is te lezen dat zij op 1 januari 1759 te IJlst is gedoopt, 1759 zal wel 1758 moeten zijn volgens de doopinschrijving van 1809:

Haar ouders worden in de overlijdensakte niet genoemd, maar worden wél vermeld in de doopinschrijving van 1809.

Tjerk Bruinsma overlijdt op 14 maart 1839 te Haarlem:

Hij zou volgens die akte op 27 maart 1766 in Volheeren provincie Friesland geboren zijn. Welke plaats daarmee wordt bedoeld is mij niet duidelijk.

Toevallig vond ik nog de volgende doopinschrijving van een Friezin te Haarlem, die in Drachten is geboren:
Op 12 oktober 1798 is de bejaarde Fokkje Fokkes, dochter van Fokke Brands en Vroukje Roelofs gedoopt. Zij is op 3 augustus 1776 te Drachten geboren:

Zij trouwt op 18 november 1818 te Haarlem met Gerrit van Kamp. Zij is dan 42 jaar geboren te Drachten. Zij overlegt als geboortebewijs de doopinschrijving van 1798. Hoewel het niet uit de huwelijksakte blijkt, is dit huwelijk door echtscheiding ontbonden bij vonnis van de rechtbank te Amsterdam van 17 december 1829. Fokkje woont dan te Amsterdam en Gerrit verblijft in het tuchthuis te 's-Hertogenbosch. Het vonnis is ingeschreven te Amsterdam op 17 mei 1830. Fokkje overlijdt te Haarlem op 26 februari 1855 als wettig gescheiden echtgenote van Gerrit van Kamp. .

De vraag is: Waarom worden personen in Haarlem gedoopt terwijl ze in Friesland geboren zijn? Een mogelijke reden zou kunnen zijn, dat het om mennonisten (doopsgezinden) gaat, hoewel dat niet uit de doopinschrijvingen blijkt.

Van diamanten naar bijna platina bruiloft

Diamanten bruiloften kwamen in de 19e eeuw redelijk vaak voor. Platina bruiloften daarentegen zijn dan uiterst zeldzaam. Een voorbeeld van een echtpaar, dat de platina bruiloft net niet mocht beleven, is het echtpaar Siebe Oepkes en Popkje Sijbrens, dat op 4 januari 1803 te Roordahuizum (F) trouwde:

Later voert hij als achternaam Bruinsma en zij Wiersma. Op 4 januari 1863 vieren de echtelieden hun 60-jarige bruiloft. Naar aanleiding daarvan verscheen de volgende advertentie in de Leeuwarder Courant (LC) van 6 januari 1863:

Normaal gesproken wordt er niets meer over zo'n echtpaar vermeld, totdat de 65-jarige en eventueel 70-jarige bruiloft in aantocht is. Dat is bij dit echtpaar wel anders gelopen. Sinds de 64-jarige bruiloft verschijnt er ieder jaar een aankondiging van de zoveeljarige bruiloft, te beginnen met 64 jaar in de LC van 11 januari 1867:

De echtelieden zijn op 4 januari 1868 65 jaar getrouwd (LC van 7 januari 1868):

De 66-jarige bruiloft werd gevierd op 4 januari 1869 (LC van 8 januari 1869)

Het echtpaar was op 4 januari 1870 67 jaar getrouwd (LC 14 januari 1870):

De platina bruiloft komt steeds dichterbij, 68 jaar getrouwd op 4 januari 1871 (LC van 6 januari 1871):

De 69-jarige bruiloft werd op 4 januari 1872 gevierd (LC van 5 januari 1872):

De platina bruiloft laat nu niet lang meer op zich wachten, maar helaas, op 3 september 1872 overlijdt Siebe Bruinsma (LC van 13 september 1872):

Zijn weduwe Popkje Wiersma overlijdt op 1 maart 1880 (LC van 5 maart 1880):