woensdag 1 december 2021

Drie bijzondere kantmeldingen in de geboorteakte van een kind van een ongehuwde moeder (1)

Anna Maria Clercx is op 6 december 1822 te Amsterdam geboren als dochter van Theodora Clercx:

De geboorteakte bevat drie kantmeldingen:

1  Dit kind is door Harmanus Wilhelmus Hagdorn en Dorothea of Theodora Clercx bij akte voor den notaris Josephus Antonius Hubertus Borret in dato 15 november 1859 te Utrecht te Utrecht voor het hunne erkend 

2  Dit kind is door Harmanus Wilhelmus Hagdorn en Dorothea Clercx bij akte voor den ambtenaar van den burgerlijken stand der gemeente Arnhem in dato 8 december 1859 voor het hunne erkend

3  Blijkens extract uit het register van huwelijken en echtscheidingen der gemeente Harderwijk in dato 16 april 1860 is het kind in deze akte voorkomende met name Anna Maria bij Koninklijke opene brieven in dato 3 maart gewettigd als kind van Harmanus Wilhelmus Hagdorn en Dorothea ook genaamd Theodora Clercx te dien effecte dat genoemd kind in alle opzigten van stonden aan zal worden erkend en beschouwd als eene wettige dochter van de supplianten en genieten al de regten en voorregten aan den staat van wettige kinderen verbonden 

Hoewel het niet uit de kantmeldingen blijkt, lijkt het erop, dat moeder Theodora Clercx na de geboorte van haar dochter Anna Maria Clercx is gehuwd met Harmans Wilhelmus Hagdorn. Merkwaardig is, dat er kort na elkaar in 1859 twee erkenningen hebben plaatsgevonden, in 1860 nog gevolgd door een wettiging.

Wat zou daar de diepere achtergrond van zijn?

En nu de feiten:

Harmanus Wilhelmus Hagdorn, gedoopt Emmerich 12 maart 1798, trouwt te Harderwijk op 13 juli 1826 met Dorothea Clercx, gedoopt Neerpelt 28 augustus 1796:

 

De voorechtelijke dochter Anna Maria Clercx van de bruid wordt niet erkend bij dit huwelijk. Die erkenning kan alsnog plaatsvinden en wel door een brief van wettiging afgegeven door de Koning, en dat is blijkbaar alsnog gebeurd en wel pas in 1860, maar wél nadat het kind tweemaal in 1859 erkend is, een keer bij notariële akte in Utrecht en een keer bij inschrijving van de akte van erkenning in het geboorteregister van Arnhem. Deze twee laatstgenoemde erkenningen hadden nooit mogen plaatsvinden.

De akte van erkenning dd. 8 december 1859 (uit het geboorteregister van Arnhem):

De brief van wettiging dd. 16 april 1860:

Merkwaardig genoeg wordt in deze brief van wettiging wél verwezen naar de erkenning van 15 november 1859, maar niet naar die van 8 december 1859!

Uit het huwelijk Hagdorn-Clercx zijn vier kinderen geboren:

1 Helena Anna Maria Elisabeth, geboren Harderwijk 28 maart 1827, zij trouwt te Venlo 24 oktober 1854 met Hendrik Hoefnagel, geboren Arnhem 19 augustus 1822

2 Lodovicus Michael Johannes, geboren Harderwijk 23 juni 1829, overleden Arnhem 15 januari 1848

3 Johannes Hubertus Henricus, geboren Huissen 5 augustus 1831, overleden Arnhem 20 augustus 1846

4 Johanna Theresia, geboren Huissen 29 augustus 1833, zij trouwt te Doesburg op 29 april 1868 met Franciscus Christianus Pascal, geboren Doesburg 9 september 1832. Hij overlijdt in Den Haag op 11 maart 1899, zij overlijdt aldaar op 17 januari 1913.

Dorothea Clercx overlijdt op 16 juli 1869 te Doesburg. 

Harmanus Wilhelmus Hagdorn overlijdt op 19 juli 1884 te Nijkerk.

De late erkenning in 1860 van Anna Maria Clercx heeft waarschijnlijk iets te maken met het voorgenomen huwelijk van Anna Maria Hagdorn in 1860 te Nijkerk. De ambtenaar van de burgerlijke stand aldaar heeft blijkbaar geconstateerd, dat de erkenningen van Anna Maria in 1859 niet rechtsgeldig zijn en vervangen dienen te worden door een brief van wettiging. Pas nadat de brief van wettiging in 1860 in het huwelijksregister van Harderwijk is ingeschreven kon het huwelijk plaatsvinden.

(wordt vervolgd)


 


donderdag 25 november 2021

Twee tweelingzusparen van 78 en 80 jaar in de negentiende eeuw

I    Gezusters van der Meulen te Leeuwarden

Op 3 maart 1820 worden te Leeuwarden de tweelingen Antje en Grietje van der Meulen geboren, bijzonder is dat er slechts één akte is opgemaakt voor beide geboorten:

De tweelingzussen overlijden daags na elkaar in 1898 te Leeuwarden: Grietje van der Meulen overlijdt op 24 april 1898:

Antje van der Meulen overlijdt op 25 april 1898:

Ze zijn op dezelfde dag begraven, zoals de Haagsche Courant van 30 april 1898 weet te melden:


II    Gezusters van den Ende in Delft

Op 11 augustus 1772 zijn in de Sint-Josephkerk te Delft gedoopt: Petronella en Willemina van den Ende:

Op 11 augustus 1852 vieren zij samen hun 80ste verjaardag (Rotterdamsche Courant van 12 augustus 1852):


 Nog geen jaar later overlijdt Petronella op 28 juli 1853 te Delft:

Willemina overlijdt te Delft op 16 maart 1857 te Delft:



donderdag 18 november 2021

Vijftig jaar weduwnaar: dat moet gevierd worden

Van vijftigjarige bruiloften zijn genoeg voorbeelden te vinden. Maar voorbeelden van mannen, die vijftig jaar weduwnaar zijn geweest zijn uiterst zeldzaam, zeker als dat ook nog gevierd wordt. Het gebeurde in Mierlo.

Op 16 februari 1838 trouwen te Aarle-Rixtel: Martinus Donkers, gedoopt Gemert 10 november 1810, en Elisabeth Kanters, gedoopt Aarle-Rixtel 8 juni 1810:


Uit dit huwelijk zijn vier kinderen geboren:

1 Petronella, geboren Deurne 31 december 1838

2 Geertruida, geboren Deurne 25 augustus 1840

3 Thomas, geboren Deurne 9 oktober 1842

4 Johanna, geboren Mierlo 5 juli 1845, overleden Aarle-Rixtel 23 juli 1845

Elisabeth Kanters overlijdt op 9 juli 1845 te Mierlo in het kraambed van haar dochter Johanna:

En dan wordt het juli 1895. Martinus Kanters is vijftig jaar weduwnaar en dat wordt gevierd, zoals blijkt uit een artikel in het Nieuws van den Dag van 24 juli 1895:

Martinus Donkers overlijdt op 23 mei 1900 te Mierlo, oud 89 jaar, hij was toen bijna 55 jaar weduwnaar:




donderdag 11 november 2021

Tweelingzusters allebei 25 jaar dienstbode in hetzelfde gezin, maar niet gelijktijdig

Dat twee tweelingzusters allebei 25 jaar dienstboden zijn geweest mag in de krant en dat gebeurde dan ook.

Johanna en Antoneth Grootens worden op 30 juni 1829 te Princenhage geboren:

Vanaf 1860 worden zij als dienstboden vermeld in de bevolkingsregisters van Breda:

Bevolkingsregister Breda 1860-1869 deel 21 blad 12:

Bevolkingsregister Breda 1870-1879 deel 20 blad 13:

 

Bevolkingsregister Breda 1880-1889 deel 24 blad 13:


Zij waren dienstboden in de Karnemelkstraat B 139 en daar woonde de procureur bij de arrondissementsrechtbank Charles August van Dam, zijn echtgenote Johanna Vermunt en hun kinderen (bevolkingsregister Breda 1870-1879, deel 8, blad 38):

 

Volgens de huwelijksakte dd. 16 augustus 1843 Breda waren de officiële voornamen Karel Augustus van Dam en Johanna Maria Vermunt.

In 1871 is het dan zo ver. Antoneth (in het artikel abusievelijk Anna genoemd) is 25 jaar in dienst bij C.A. van Dam, haar zus is 21 jaar in dienst (Provinciale Noordbrabantsche en 's-Hertogenbossche Courant van 18 maart 1871):


 Drie jaar later viert ook zus Johanna haar 25-jarig jubileum als dienstbode (PNHC van 9 mei 1874):


Karel August van Dam overlijdt op 24 februari 1888 te Breda. Uit de memorie van successie opgemaakt na zijn overlijden blijkt, dat hij bij testament op 2 augustus 1887 o.a. heeft gelegateerd aan zijn beide dienstboden (memorie van successie kantoor Breda inventarisnummer 131 memorie 61, scan 220):

Zijn dienstboden Johanna en Antonetta Grootens ontvangen "indien zij ten dage van mijn overlijden nog bij mij in dienst zijn, levenslang eene uitkeering van drie gulden per week, zoolang zij beiden in leven zijn, bij vooroverlijden of overlijden van één van beiden zal de langstlevende genieten eene uitkeering van vier gulden per week". 

Er is ook een uitkering voor zijn klerk Dirk Johannes Janssen ten bedrage van 200 gulden.

Antoneth Grootens overlijdt op 18 december 1895 te Breda:

Medeaangever van het overlijden is Dirk Johannes Janssen, arrondissementsdeurwaarder. Dat zal wel dezelfde Dirk Johannes Janssen zijn, die als klerk wordt genoemd in de memorie van successie.

Johanna Grootens overlijdt op 10 september 1897 te Princenhage:




donderdag 4 november 2021

77-jarige weduwnaar trouwt met 85-jarige jongedochter

Bruiden van 80 jaar of ouder vind je nauwelijks in de burgerlijke stand. Meestal gaat het dan om weduwen. Maar in het nu volgende geval gaat het om een 85-jarige vrouw, die voor de eerste keer trouwt!

De geschiedenis begint met Andries Zwart, geboren Opsterland 28 december 1824. Hij trouwt op 31 maart 1850 te Schoterland met Lutske van der Wal, geboren Schoterland 31 december 1817:


Lutske van der Wal overlijdt te Schoterland op 15 november 1888:

Na 13 jaar weduwnaar te zijn geweest, trouwt Andries Zwart op 9 januari 1902 te Schoterland met Korneliske de Kleine, geboren Schoterland 21 januari 1816:


Zo'n opmerkelijk huwelijk haalt natuurlijk de krant, zoals de Nieuwe Courant van 10 januari 1902:

Het huwelijk heeft drie jaar geduurd: Korneliske de Kleine overlijdt te Schoterland op 8 maart 1905:

Haar weduwnaar Andries Zwart overlijdt te Schoterland op 31 oktober 1905:  



woensdag 27 oktober 2021

Bosschenaar overlijdt twee keer

De Bosschenaar Joannes Bernardus Consent overlijdt twee keer, als we de burgerlijke stand moeten geloven. Er zal dus wel ergens een fout zijn gemaakt, maar welke?

Joannes Bernardus Consent trouwt op 12 mei 1827 te 's-Hertogenbosch met Anna Maria Konings:


Hun zoon Franciscus trouwt op 5 juli 1856 aldaar met Henrica Plenner, zijn ouders wonen dan beiden te 's-Hertogenbosch:

 

Franciscus' zus Clara Maria Johanna trouwt op 24 augustus 1861 aldaar met Wilhelmus Moser, haar vader woont te 's-Hertogenbosch, haar moeder is overleden:

 

Omdat zij meerderjarig is, hoeft zij (helaas) geen overlijdensakte van haar moeder te overleggen.

Maar dan. Joannes Bernardus Consent overlijdt voor de eerste keer op 8 augustus 1858 te 's-Hertogenbosch als echtgenoot van Anna Maria Konings:

Hij overlijdt op 9 augustus 1865, dus zeven jaar en een dag later, nogmaals en is dan weduwnaar van Anna Maria Konings:

Anna Maria Konings moet volgens de huwelijksakten van haar zoon Franciscus en haar dochter Clara Maria Johanna overleden zijn tussen 5 juli 1856 en 24 augustus 1861. Maar een overlijdensakte is niet te vinden.

Het meest waarschijnlijke is, dat zij in 1858 is overleden en men het in de overlijdensakte heeft doen voorkomen, alsof haar echtgenoot was overleden!


donderdag 21 oktober 2021

Man wordt ongehuwd vader in 1817 en in 1875 (2)

(vervolg)

En dan wordt het 1875. Pieter de Pijper, oud 80 jaar, erkent op 3 november 1875 te Brielle het kind Antonie, geboren Oostvoorne 6 juli 1857 (zie ook kantmelding in de geboorteakte):


In het bevolkingsregister van Brielle van 1880-1890 worden Pieter de Pijper en Johanna Antonetta van den Bergh genoemd met twee kinderen: Antonie de Pijper en Hendrik van den Berg (zijn naam is doorgehaald en gewijzigd in Slok!):


Pieter de Pijper overlijdt op 25 juli 1880 ongehuwd te Brielle:

Zijn zoon Antonie trouwt op 30 maart 1881 te Brielle met Arentje van der Reijden:

Wessel Slok blijkt volgens het bevolkingsregister van Enkhuizen van 1880-1890 als zijnde gehuwd (maar zonder echtgenote) in te wonen bij zijn broer Willem:


Zijn zoon Hendrik Slok trouwt op 27 september 1888 te Brielle met Catharina Petronella Joanna Vissers:

Volgens de huwelijksakte zouden de ouders van Hendrik beiden te Maassluis wonen, maar daar heb ik zo mijn twijfels bij. De ouders van Hendrik geven bij notariële akte huwelijkstoestemming aan hun zoon, maar dat gebeurt bij twee verschillende notarissen, een te Maassluis en de andere te Breda.

Wessel Slok geeft op 2 september 1888 huwelijkstoestemming voor een notaris te Maassluis. Hij verblijft dan te Maassluis. Hendrik is volgens deze akte een zoon van Wessel Slok en zijne nog in leven zijnde echtgenote Antonetta van den Bergh!: 

Johanna Antonetta van den Bergh geeft op 24 september 1888 voor een notaris te Breda huwelijkstoestemming, zij verblijft dan te Brielle en is echtgenote van Wessel Slok, wonende te Maassluis:

Wessel Slok overlijdt op 18 juli 1892 te Enkhuizen:

Zijn weduwe Johanna Antonetta van den Bergh overlijdt op 8 maart 1894 te Brielle: